Begroting 2019 reactie H&G

 

Hieronder vindt u de tekst zoals deze door fractieleider Bram Bots
namens de fractie H&G is
uitgesproken tijdens de behandeling Begroting 2019.

 

Begroting 2019
Voorzitter, college, raadsleden en aanwezigen
Op de eerste plaats wil ik vooral de ambtelijke organisatie hartelijk
danken voor het vele werk dat in deze begroting gestoken is.

Voorzitter,

“Samen op Koers”, is de titel van de begroting 2019 die we vanmiddag hier samen behandelen. En voorzitter, het zal u niet ontgaan zijn dat het woord ‘koers’ een populair begrip is geweest de afgelopen jaren. Ik doe zomaar een greep uit wat (belangrijke) documenten:

Koersdocument GRA2,
Programmabegroting 2017:Valkenswaard op koers met toekomstvisie,
Tweede bestuursrapportage 2018: Valkenswaard ligt op Koers,

En zo zijn er nog enkele te noemen zoals:

Begroting 2015: Vasthouden aan onze koers op weg naar onze toekomst
Nota kaders 2018: koers houden en doorpakken
en niet te vergeten ons coalitieprogramma Koersvast en Vernieuwend.

Voorzitter, het lijkt erop dat we bij een belangrijk document proberen het woord koers te gebruiken. Maar wat betekent koers nu eigenlijk? Ik heb wat gegoogeld en kwam tegen:

– Koers in de zin van effecten: een prijs die op een markt tot stand komt en die van dag tot dag, ja zelfs van moment tot moment kan veranderen. Iets wisselvalligs dus waar je eigenlijk niet van op aan kunt.

– Koers in de zin van richting: de hoek is tussen de noordrichting en het punt waar je naartoe wilt, en natuurlijk er dus zijn meerdere opties en dus ook richtingen voor te stellen. Vaag dus.

– Koers is tevens de officiële benaming van een wielerwedstrijd, of van een officiële paardenwedstrijd (en is dat misschien niet een aardige knipoog in relatie tot onze ideeën met betrekking tot Leisure)

En tot slot voorzitter blijkt koers ook nog een taal te zijn. Een West-Baltische taal van oudsher gesproken door een volk, de Koeren, dat bekent stond om zijn woeste krijgers, zeelieden en piraten. Harde taal dus!

Ik hoop dat ik gaandeweg mijn beschouwing wat beter kan plaatsen
welke koers wij als fractie voorstaan. Deze begroting is ook de eerste van het nieuwe college dat na de verkiezingen in maart 2018 is aangetreden. Als we kijken naar de ambities en uitdagingen voor de komende jaren dan zijn dat forse.

Ruimtelijk beleid/Woningbouw

Op de eerste plaats hebben we te maken met de ruimtelijke ontwikkelingen.
We willen Valkenswaard aantrekkelijk houden en maken voor jongeren en jonge gezinnen. Het blijven bouwen van voldoende (starters)woningen blijft prioriteit. Maar ook het bouwen voor senioren, met hun specifieke behoeften, blijft een opgave. De implementatie van de nieuwe omgevingswet biedt daarbij kansen, maar zal, zoals in de begroting is terug te vinden, ook de nodige voorbereiding en investering vragen. Het sneller bouwrijp maken van gronden en inspelen op de vraag naar bouwgrond willen we kracht bijzetten door een voorstel waarin we het college vragen om vrijgekomen grond voortaan zsm bouwrijp te maken en te verkopen op de markt ter realisering van woningen. Daarnaast willen we dat gemeentelijk vastgoed dat de gemeente van plan is te verkopen, ook via de reguliere weg wordt aangeboden zodat elke inwoner kans maakt om vastgoed te kopen. Echter wel als het gaat om commerciële doeleinden.

Leefbaarheid/voorzieningen

Het is van belang dat als we mensen willen aantrekken dat we dan ook wat te bieden hebben. Niet alleen een goede woonomgeving maar ook goede voorzieningen om te sporten, te recreëren en te consumeren zijn van belang.
Op het gebied van sport zien we dat de investeringen in onder meer de Atletiekbaan en de nieuw te bouwen sporthal belangrijke bijdragen zijn aan dit doel. Het gerenoveerde zwembad de Wedert, dat binnenkort de deuren weer opent, getuigd ook van de ambitie die we als Valkenswaard hebben om sportgebruik te faciliteren.

Recreatie en Toerisme

Recreatie en toerisme is en blijft een speerpunt, zowel voor het recreëren van onze eigen inwoners als voor het aantrekken van toeristen van buitenaf. Belangrijk blijft wel dat er een goede balans blijft bestaan tussen enerzijds het uitbouwen van de economische kant van onze leisurevisie en anderzijds het koesteren van het mooie dat we al hebben,  Daarbij moeten we ervoor zorgen dat de leefbaarheid voor de inwoners die in het gebied wonen gegarandeerd blijft.
In dat kader willen we er ook voor waken dat er niet wordt gemeten met twee maten: de paardenboulevard uitbouwen oké, maar ook onze eigen inwoners met initiatieven ondersteunen. Deze balans dienen we wat H&G betreft nog sterker te verankeren in onze plannen de komende jaren.

De visie Dommelland en Groote Heide, zijn speerpunten op het gebied van recreatie die ook in de begroting terugkomen. Het is goed dat we nadenken over de toekomst en dat we een stip op de horizon willen zetten. Echter, in deze tijden dienen we ook kritisch te kijken naar wat we willen en wanneer we dat willen.

Het fietspad door de Malpie, door velen gezien als een van onze pareltjes, dient wat ons betreft te blijven zoals het is. De discussie over het verbreden van dit fietspad hebben we eerder gevoerd en daarbij is aangegeven dat we het karakteristieke willen behouden. Middels een amendement willen we terug naar het eerdere standpunt van de raad dat we het huidige fietspad willen behouden en renoveren. De investeringen, kunnen op die manier verlaagd worden, zodat we weer wat meer overhouden voor onze algemene reserve.

Liever dan investeren in een van onze ‘verborgen’ pareltjes: onze Grote Meer. Dit ven dat al jaren op de planning staat om aangepakt te worden dient nu inderdaad maar eens in oude glorie te worden herstelt.

Ook het kijken naar mogelijkheden om een wandelpad in het Keersopdal te realiseren willen we als fractie nadrukkelijk aan het college meegeven.

Centrum

In relatie tot ons centrum ligt er een belangrijke uitdaging om de leegstand terug te dringen en ons centrum aantrekkelijk te maken en houden. Gelukkig is er de afgelopen jaren flink geïnvesteerd in het verbeteren van de Corridor, bewegwijzering en diverse parkeerterreinen. Echter onze fractie vind dat we op het vlak van parkeren nog een stap verder dienen te gaan. Het creëren van meer blauwe zones, en minder betaald parkeren maakt ons centrum aantrekkelijker en heeft ook nog eens een positieve werking op de directe omgeving van het centrum waar de parkeerdruk afneemt. We hebben daarom een tweetal voorstellen om enerzijds een concrete parkeerplaats aan de Hazestraat om te zetten in vrije en blauwe zone, en anderzijds het college de opdracht te geven om te kijken hoe er in het centrum meer blauwe zones gerealiseerd kunnen worden.

Daarnaast dienen we de krachten ineen te slaan voor onze bekendheid naar buiten toe, en het organiseren en versterken van alles wat er te doen is in het centrum. De organisaties van VVV, Centrummanagement en Citymarketing, die de afgelopen jaren belangrijke bijdragen hebben geleverd dienen wat ons betreft zo snel mogelijk te worden gebundeld zodat we nog slagvaardiger en efficiënter onze middelen in kunnen zetten.

De investeringen rond het masterplan centrum die een sterke relatie hebben met de afwaardering van de N69 willen we echter wel koppelen aan de daadwerkelijke overdracht en realisatie van deze weg. We hebben hiervoor een tweetal amendementen voorbereid.

Sociaal domein

Een belangrijk deel van onze begroting wordt gereserveerd voor het sociale domein. De WMO en Jeugdzorg zijn thema’s die mensen raken, sterker nog het zijn belangrijke voorzieningen voor onze inwoners die daar in veel gevallen ook nog eens afhankelijk van zijn. We dienen als gemeente de regie te voeren op al deze onderwerpen en dat is soms lastig. Zeker als budgetten, zoals in de Jeugdzorg flink worden overschreden. Het richten op preventie in plaats van aanpakken van de gevolgen dient hierbij wat ons betreft leidend te zijn.
Echter, we merken wel dat het college en de organisatie slagen maken. Als het gaat om de WMO, dan is er de laatste jaren hard gewerkt en veel tot stand gebracht. De klachten zijn gelukkig, vergeleken met een aantal jaren terug, minder, en we hopen erop dat dat een teken is dat ook de dienstverlening beter wordt. De menselijke kant te blijven zien en niet teveel willen vatten in strakke regels is hierbij een belangrijke leidraad.

Infrastructuur

Een ander thema dat we willen aanstippen is infrastructuur en openbaar vervoer.
Dit jaar is bij de rechter groen licht gegeven voor de aanleg van (ons stuk van) de Westparallel. Een belangrijke stap in het verminderen van het doorgaand verkeer in ons dorp. In het gehele proces zijn in het gebiedsakkoord wel duidelijke afspraken gemaakt, die we uiteraard dienen te respecteren.

Een belangrijk onderdeel van deze afspraken zijn de maatregelen
Dommelen-Zuid. Wij hebben als raad destijds integraal het advies van de werkgroep Dommelen-Zuid overgenomen in ons bindend advies om in te stemmen met het PIP. Nu lezen we in de begroting dat afgeweken wordt van het uitgangspunt en dat er bij voorbaat wordt gezocht naar een compromis. Wat ons betreft is dit niet correct en dienen we ons te houden aan de afspraken die we eerder gemaakt hebben. Middels een amendement willen we het eerdere uitgangspunt behouden.

Ook ten aanzien van het OV ziet onze fractie graag meer sturing en aandacht.
Er wordt terecht aangegeven dat het college inzet op het verbeteren van het openbaar vervoer van en naar de ons omliggende plaatsen, vooral Eindhoven.
In het verleden is door ons aangegeven, middels een motie, om jaarlijks een evaluatie van het openbaar vervoer uit te voeren, zodat er beter gestuurd zou kunnen worden en mogelijke knelpunten inzichtelijk zouden worden. Echter tot op heden hebben we hier weinig van gezien. Kunt u aangeven wat de stand van zaken is? En wanneer mogen we deze eerste evaluaties ontvangen?

Een laatste aandachtspunt onder het thema infrastructuur is de ontwikkeling Eindhoven Airport. Sinds 2014 vertegenwoordigde Valkenswaard vijf regiogemeenten aan de Alderstafel en later aan de Uitvoeringstafel Eindhoven Airport. Sinds dit jaar vertegenwoordigt de gemeente Best onze belangen aangaande de toekomst van Eindhoven Airport. College kunt u aangeven waarom Best nu onze vertegenwoordiger is, nadat wij in 2014 zo hard hebben geknokt om juist een collegelid uit Valkenswaard aan tafel te hebben, en hoe borgt u de belangen van Valkenswaard, en Dommelen in deze?

Burgerparticipatie

Voorzitter uit het coalitieprogramma is heel duidelijk de wens geuit om veel meer ruimte te bieden aan burgerparticipatie.
Er zijn ook mooie en krachtige initiatieven gaande, zoals het realiseren van een kiosk, die laten zien dat burgerparticipatie echt een meerwaarde heeft voor onze gemeente. We vragen het college dan ook om vooral een positieve grondhouding aan te nemen om mee te werken aan dit soort initiatieven en deze zo mogelijk te faciliteren en stimuleren. Dat het niet altijd goed gaat blijkt in het geval van de realisering van een hondenspeelweide aan de Warande.
Middels een motie willen we het college vragen om toch medewerking te geven aan het initiatief van bewoners om een hondenweide te realiseren.

Milieu

In het kader van het milieu is onze fractie een groot voorstander om het sluikafval tegen te gaan en hierop meer te gaan handhaven en hogere boetes te innen. Tegelijkertijd willen we het aanleveren van groenafval op de milieustraat voor onze inwoners laagdrempeliger maken, en zelfs voor de najaarsperiode gratis.

Lokale heffingen

Voorzitter, H&G is ontzettend blij dat het college gekozen heeft om de lasten voor onze inwoners minimaal te laten stijgen. Enkel de indexering is meegenomen in het verhoogde bedrag. Dit betekent dat de lasten voor de inwoner haast niet toenemen. Het college is erin geslaagd om de spaarpotjes die we hebben opgebouwd eerst op te maken, voor we onze inwoners om een hogere bijdrage vragen. Chapeau! Zeker in een tijd dat gemeente door tekorten in jeugdzorg en sociaal domein al te snel naar de verhoging van de OZB grijpen (Cuijk 30 %, Eindhoven rond de 9%) doet Valkenswaard dit niet en dat is een goede zaak.
Wel dienen we kritisch te kijken naar onze uitgaven en investeringen.
De financiële bandbreedte is smal en we dienen ons spaarpotje goed in de gaten te houden. Door de voorstellen vanuit ons die een aantal investeringen terugbrengen/ verschuiven creëren we wat ruimte om onze reserves aan te vullen.

Voorzitter,

Terug naar het begin, naar de vraag welke koers we nu gaan varen. En de goede verstaander heeft denk ik gemerkt dat het van alles een beetje is:

– het met de golven van veranderende omstandigheden inspelen op de ontwikkelingen die op ons afkomen

– het inzetten, niet alleen op een paardenkoers maar op een goede uitgebalanceerde toekomstvisie voor zowel inwoners, toeristen als ondernemers

– De harde taal daar waar dat nodig is om onze belangen te verdedigen

Maar vooral de richting, het doel, de visie die we hebben daar willen we samen met het college en de raad aan werken:
Valkenswaard een prettig dorp houden voor onze inwoners,
nu maar ook richting de toekomst …

en zoals de Romeinse filosoof Seneca zo’n 2000 jaar geleden al zei:

“Als we niet weten naar welke haven we koers zetten,
is geen enkele wind gunstig!”

Bram Bots,
Fractieleider H&G

Moties begroting 2019

Het Keersopdal is de moeite waard. Er zijn echter nauwelijks tot geen wandelmogelijkheden door het prachtige weidelandschap tussen Westerhoven en Dommelen behalve over de drukke fietspaden aldaar. De gemeente Bergeijk heeft vanaf de kom van Westerhoven een semi-verhard wandelpad aangelegd naar de Valentinuskapel in Westerhoven. Het is zeker de moeite waard om aansluitend op dat pad een wandelpad aan te leggen naar Dommelen door de weilanden en langs de bossages. Het pad kan een aanvulling betekenen op de reeds geplande landschapsinrichting ter compensatie van de Westparallel. H&G heeft een motie ingediend en heeft het college daarin verzocht om in overleg te treden met de gemeente Bergeijk om te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn voor een doorlopende wandelroute tussen beide gemeenten door het Keersopdal. De motie is met algemene stemmen aangenomen. We wachten op de stappen van het college.

Parkeren Westerhovenseweg

Aanvankelijk hadden we als fractie een motie voorbereid over de parkeerproblematiek op de Westerhovenseweg in Dommelen. De portefeuillehouder bleek echter al intensief in gesprek met de bewoners aldaar te zijn. Hij gaf aan dat er op niet al te lange termijn een zo optimaal mogelijke oplossing voor de parkeerproblemen verwacht mag worden. De fractie heeft er vertrouwen in dat de oplossing nabij is en heeft de motie ingetrokken.

Veiligheid Eurocircuit

De gemeente Valkenswaard is eigenaar van het Eurocircuit, zowel van de grond als de opstallen en is dus als eigenaar verantwoordelijk voor de veiligheid op het terrein. Er is sprake van verouderde, niet adequate opstal- en gebruikersovereenkomsten; in feite is er niets adequaat geregeld tussen eigenaar (gemeente) en gebruikers (verenigingen) qua verantwoordelijkheden. Er is bovendien geen tot onvoldoende zicht op de actuele situatie op het circuit.
Door vertegenwoordigers van de gemeente is feitelijk geconstateerd dat er sprake is van installaties die niet aan de veiligheidseisen voldoen.
De gemeente kan geen garantie geven voor de veiligheid van de gebouwen, waar zij eigenaar van is. De gemeente maakt melding van acties om de veiligheid op het vereiste niveau te krijgen in een raadsbrief in juli 2019, maar ondertussen gaan de activiteiten van de gebruikers tot op heden gewoon door.
De gemeente is bij een eventuele calamiteit verantwoordelijk, c.q. aansprakelijk.

H&G heeft een motie ingediend en verzoekt daarin het college om hoge prioriteit te geven aan het saneren van de huidige situatie en heeft daarin concrete deadlines benoemd. De urgentie wordt kennelijk niet gevoeld door andere partijen in onze raad. De motie heeft het helaas niet gehaald.
In april 2019 wordt verder gepraat over het dossier Eurocircuit.

Jos Roothans

Cure

Op de agenda van de raadsvergadering van 8 november 2018 stond de begrotingswijziging van GR Cure. Als gemeente zijn we verantwoordelijk voor de inzameling, verwerking en vermarkting van het afval. Deze taak is voor onze gemeente en ook voor de gemeenten Eindhoven en Geldrop-Mierlo ondergebracht bij GR Cure. Cure heeft de ambitie gesteld om in 2020 100% van alle huishoudelijke afvalstromen te scheiden en te hergebruiken. We scheiden als inwoners op dit moment het afval aan de bron, dus vooraf. Cure heeft de taak op zich genomen om te zoeken naar de mogelijkheden om de afvaldoelstelling te kunnen bereiken. Cure onderzoekt momenteel de REnescience nascheidingstechniek, een wijze van afvalverwerking die nog niet overal de handen op elkaar heeft gekregen. In de raadsinformatiebrief van 17 juli 2018 staat uitvoerig beschreven hoe de stand van zaken is met betrekking tot de afvalverzameling en verwerking in het algemeen en de REnescience nascheidingstechniek in het bijzonder. Op de site van de gemeente is de raadsinformatiebrief in dezen te lezen (kenmerk 104961/846851).

De raadsvergadering was nog niet het moment om over de inhoud te praten. Het ging met name over de actuele kosten anno 2018 en niet over de uiteindelijke doelstellingen, die we als gemeenteraad geformuleerd hebben op het gebied van verzamelen en verwerken van afval en de te volgen procedures om daar te komen. We hebben ter vergadering aangegeven dat we hier op zo kort mogelijke termijn wel over willen spreken en keuzes willen maken. De portefeuillehouder sprak in de commissievergadering over juli 2019 als beslismoment. Dat ligt wat H&G betreft veel te ver weg. We gaan er van uit dat de keuze naar voren wordt gehaald. We hebben om dat te bewerkstelligen een amendement ingediend.

We hebben vragen gesteld over de aanzienlijke kostenstijgingen veroorzaakt door hogere tarieven, toename van volumes en extra uitgevoerde activiteiten. We constateerden dat de kosten en opbrengsten enorm fluctueerden. De portefeuillehouder vraagt aan de raad te besluiten om aan de Secretaris Directeur van GR Cure de opdracht te geven om te onderzoeken of, en hoe er grip kan worden gekregen op de verwerkingskosten. Daar zijn we het in ieder geval van harte mee eens.

Over de begrotingscyclus van Cure hebben we kritische opmerkingen gemaakt. Uit antwoorden op onze schriftelijke vragen is namelijk gebleken dat Cure een begroting voor 2018 heeft gemaakt in het begin van 2017 met voorlopige cijfers over 2016. Er mag dus nog wel eens over nagedacht worden over de fasering van de begrotingscyclus.

In geen enkele begroting van Cure zijn tot nu toe voorbereidingskosten van REnescience nascheidingstechniek opgenomen. Nu staan de kosten wel in de begrotingswijziging! Het maximale risico qua voorbereidingskosten blijkt nu voor Valkenswaard 351.000 euro geworden te zijn. Dat is 62.000 euro meer dan het was. Het hoe, het waarom, de hoogte van de kosten: het is een zoektocht geweest en het is nog niet helemaal helder. De portefeuillehouder heeft een toelichting gegeven op kosten en de nieuwe benaderingswijze in de begrotingswijziging.

De voorbereidingskosten lopen hard op. Er moet snel duidelijkheid komen. Daarom hebben we een amendement ingediend om het besluit over de toekomst van Cure en REnescience zo spoedig mogelijk te kunnen nemen. Het amendement van H&G is met algemene stemmen aangenomen. We hopen op een spoedige afwikkeling van de zaak en daarmee op een adequate betaalbare wijze van verzamelen en verwerken van ons afval met respect voor het milieu.

Jos Roothans

Hieronder vindt u nog een aantal “snelkoppelingen” (klik op de koppeling) naar amendementen en moties ingediend door H&G.


Amendementen:

1. Parkeren Hazestraat                                                      Verworpen
2. Bijdrage Chronisch zieken en gehandicapten            Aangenomen
3. Amendement Gemeentelijk Vastgoed                          Aangenomen
4. Gemeentelijke bouwgronden                                      Verworpen
5. Investering Masterplan Centrum                                 Ingetrokken
6. Amendement Lichtplan Markt                                     Aangenomen
7. Verkeersmaatregelen Dommelen-Zuid                       Aangenomen
8. Amendement Fietspad Malpie                                      Aangenomen

Moties:

1
. Motie groenafval op de milieustraat                           Aangenomen
2. Motie Groote Meer                                                         Aangenomen
3. Parkeren Blauwe Zones                                                 Aangenomen
4. Hondenspeelweide                                                          Aangenomen
5. Sluikstorten                                                                     Aangenomen
6. Bundelen City-marketing taken                                   Verworpen
7. Wandelpad Keersopdal                                                 Aangenomen 
8. Parkeren Westerhovenseweg                                     Ingetrokken